Öğrenmeyi Öğrenme

Milli Eğitim Bakanlığı ve Türkiye Zeka Vakfı tarafından ortaklaşa düzenlenen ‘Öğrenmeyi Öğrenme’ etkinlikleri 17 Kasım 2003, Pazartesi günü ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezinde yapılan törenle ve konuyla ilgili nitelikli sunum ve tartışmalarla başladı. Türkiye Zeka Vakfı Başkanı Emrehan Halıcı açılışta yaptığı konuşmada Türkiye Zeka Vakfı olarak düşünen, araştıran, sorgulayan; bilgiye ulaşabilen, bilgiyi kullanabilen ve paylaşan bireylerden oluşan bir toplum hedeflediklerini belirterek, bilgiyi ve insanı merkezine alan yeni dünya düzeninde, ezbere dayanan öğretmen merkezli anlayıştan sıyrılıp araştırmaya dayanan öğrenci merkezli anlayışların benimsenmesi gerektiğine dikkat çekerek konuyu tartışmaya açtı. Halıcı, sahip olduğumuz bilginin çok kısa süre içerisinde geçerliliğini yitirdiğini bu nedenle yaşam boyu öğrenmenin ve sürekli yenilenmenin gerekli olduğunu söyledi. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanı Ziya Selçuk, Öğrenmeyi Öğrenme kavramının tartışmaya açılmasını son derece önemli gördüklerini; ancak uygun eğitimsel pratiklerle desteklenmeksizin, kavramın gündeme getirilmesinin yarardan çok zarar getireceğini belirtti. Milli Eğitim Bakanı Doç. Dr. Hüseyin Çelik ise yaptığı açılış konuşmasında çağdaş eğitimin söylemle değil, eylemle gerçekleşeceğini vurgulayarak, 40 bin okula inernet bağlantısı sağlayacaklarını ve dünyanın en büyük sanal kütüphanesini öğrencilerin hizmetine açacaklarını belirtti.

Açılış töreni içinde Prof.Dr. Ayşegül Ataman’ın moderatörlüğünde gerçekleşen tartışmada çeşitli okullardan ve farklı yaş gruplarından öğrenciler özlemini duydukları eğitim sistemini tartıştılar. Paralel oturumlarda Prof.Dr.Tosun Terzioğlu, bir üniversitede temel geliştirme programının nasıl gerçekleştirildiğini; Akıl Oyunları dergisinden Ferhat Çalapkulu zeka oyunlarında çözerin sorulara yaklaşımda deneyimlerden faydalanmasının önemini katılımcılarla paylaştılar. Dr.Tülay Üstündağ ve çeşitli okullardan 18 öğretmenin katıldığı atölye çalışmasında öğrenmeyi öğrenirken yaratıcılığın nasıl işe koşulacağı ele alındı. İlk günkü etkinlikler Yazar Alev Alatlı, Psikiyatrist Prof.Dr.Cengiz Güleç, Gazeteci-Yazar Kürşat Bumin ve Felsefe Profesörü Akın Ergüden’in, Prof. Dr. Talat Sait Halman moderatörlüğünde tartıştığı ‘Öğrenme: Öğretmekten Geriye Mütevazi Bir Çekiliş’ konulu diyalogla sona erdi.

Paralel oturumlarla başlayan ikinci ve son günün etkinlik programında Bilkent Üniversitesinden Dr. Necmi Akşit ‘Ne Bilmediğimi Bilmiyorum’ konulu, Hacettepe Üniversitesinden Münevver Özekin ise ‘Okulda Bilgi Üretmek’ konulu sunumlarıyla yer aldılar. ODTÜ’den Prof.Dr. Ali Yıldırım’ın yönettiği çalıştayda düşünme ve sorgulama eksikliğinin öğrenme sürecinde yol açtığı problemler 15 kişilik bir öğretmen grubuyla birlikte irdelendi. Düşünen ve sorgulayan öğrencileri yetiştirmeye yönelik bir eğitimin temel özelliklerinin neler olması gerektiği tartışıldı. Sabah oturumunda yer alan bir diğer etkinlik ise ODTÜ Felsefe Bölümü Başkanı Prof. Dr. Ahmet İnam’ın sunduğu Felsefece Eğitişim konulu çalışmaydı. Öğrenmeyi Öğrenme uygulamalarına eleştirel bir gözle bakmayı amaçlayan, ‘Eleştirel Çağrışımlar ve Öğrenme’ konulu tartışma programında üniversitelerden ve Milli Eğitim Bakanlığından katılan uzmanlar eğitim sistemindeki ve uygulamalardaki zayıflıkları tartışarak çözüm önerileri getirdiler.

Öğleden sonra gerçekleşen oturumlarda Prof.Dr. Bekir Özer, ‘öğrenmeyi öğretme’ konusunda, Prof. Dr. Ruhi Kaykayoğlu ise bileşik öğrenme modeli üzerine sunumlar gerçekleştirdiler. Geleneksel sınıf ortamının günümüz gerçeklikleri göz önünde bulundurulduğunda yetersiz kaldığını savunan konuşmacılar, eğitim programlarının tasarımında izlenebilecek yollar üzerine öneriler getirdiler. Paralel oturumlarda sohbet toplantıları, sunumlar, atölye çalışmaları ve beyin fırtınası uygulamaları gerçekleştirildi. Kapanış oturumunda Hacettepe Üniversitesinden Prof. Dr. Ferhunde Öktem, ODTÜ’den Prof.Dr.Fersun Paykoç ve Milli Eğitim Bakanlığı uzmanları öğrenmeyi öğrenme kavramının nasıl hayata geçirileceğini tartıştılar. Eğitim ortamlarının tasarımında gelişim süreçlerinden yola çıkılması durumunda öğrenmeyi öğrenmenin kendiliğinden gerçekleşeceğini savunan Prof.Dr.Ferhunde Öktem, tüm olumsuz koşullara rağmen öğretmenin öğrenme sürecini etkili biçimde şekillendirmesinin mümkün olduğunu, kontrol duygusunun bu başarıda önemli bir temel oluşturacağını belirtti.

Bilgi Toplumunun anahtarı olarak görülen Öğrenmeyi Öğrenme kavramını tartışan bu etkinliğin sonuç kitabı Aralık ayı sonunda yayınlanacaktır.

# #